Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệuTặng cho quyền thuê nhà ở thuộc sở hữu nhà nước là vấn đề được nhiều người quan tâm. Đặc biệt là những người đang sử dụng nhà ở cũ thuộc tài sản công.
Khác với nhà ở thuộc sở hữu tư nhân, người thuê nhà của Nhà nước không phải là chủ sở hữu căn nhà. Vì vậy, người thuê không thể tự do định đoạt căn nhà như tài sản riêng.
Tuy nhiên, pháp luật hiện hành có quy định về trường hợp nhận chuyển quyền thuê nhà ở cũ thuộc tài sản công. Người đang sử dụng nhà ở có thể thuộc diện được tiếp tục ký hợp đồng thuê nếu đáp ứng điều kiện. Việc chuyển quyền thuê cũng phải được cơ quan có thẩm quyền xem xét.
Do đó, cần phân biệt giữa tặng cho quyền thuê và việc chuyển quyền thuê nhà ở theo quy định pháp luật. Hai khái niệm này không hoàn toàn giống nhau.
>>> Xem thêm: Đất đai có lối đi chung bị hàng xóm tự ý rào chắn làm sân riêng: Thủ tục khởi kiện.
1. Có được tặng cho quyền thuê nhà ở thuộc sở hữu nhà nước không?
1.1. Nhà ở thuộc sở hữu nhà nước có phải tài sản của người thuê không?
Nhà ở thuộc tài sản công vẫn thuộc quyền quản lý của Nhà nước. Người thuê chỉ có quyền sử dụng nhà theo hợp đồng hoặc theo căn cứ được cơ quan có thẩm quyền công nhận.
Luật Nhà ở năm 2023 xác định nhiều loại nhà thuộc tài sản công. Trong đó có nhà ở cũ được đầu tư bằng vốn ngân sách hoặc có nguồn gốc từ ngân sách. Một số nhà đã được bố trí cho hộ gia đình, cá nhân thuê theo quy định.
Vì vậy, người thuê không có quyền sở hữu đối với căn nhà chỉ vì mình đang sử dụng nhà.
Người thuê cũng không thể tự ý bán hoặc tặng cho căn nhà. Mọi việc chuyển quyền phải tuân thủ quy định về quản lý nhà ở thuộc tài sản công.
1.2. Pháp luật có ghi nhận việc chuyển quyền thuê nhà ở
Pháp luật hiện hành có ghi nhận trường hợp người đang sử dụng nhà ở do nhận chuyển quyền thuê.
Điều 62 Nghị định 95/2024/NĐ-CP quy định về đối tượng được thuê nhà ở cũ thuộc tài sản công. Trong đó, có trường hợp người đang thực tế sử dụng nhà ở do nhận chuyển quyền thuê. Quy định này bao gồm cả trường hợp nhận chuyển nhượng quyền thuê sau ngày 19/01/2007.
Điều này cho thấy quyền thuê nhà ở cũ thuộc tài sản công có thể được chuyển trong những trường hợp pháp luật cho phép.
Tuy nhiên, không nên hiểu quy định này là người thuê được tự do tặng cho quyền thuê. Việc chuyển quyền phải được cơ quan có thẩm quyền xem xét và thực hiện theo trình tự nhất định.
1.3. Tặng cho quyền thuê có được thực hiện tự do như nhà ở tư nhân không?
Câu trả lời là không.
Đối với nhà ở tư nhân, chủ sở hữu có thể thực hiện giao dịch tặng cho nếu đáp ứng điều kiện pháp luật. Người thuê nhà thuộc tài sản công lại không có quyền sở hữu đối với căn nhà.
Do đó, người thuê không thể lập hợp đồng tặng cho căn nhà như một tài sản thuộc sở hữu của mình.
Nếu có việc chuyển quyền thuê, người nhận phải thực hiện thủ tục để được cơ quan quản lý nhà ở công nhận. Đây là điểm rất quan trọng khi xử lý hồ sơ.
2. Trường hợp nào được xem xét chuyển quyền thuê nhà ở thuộc tài sản công?
2.1. Người nhận chuyển quyền thuê có thể được công nhận là người thuê
Nghị định 95/2024/NĐ-CP quy định đối tượng đang thực tế sử dụng nhà ở do nhận chuyển quyền thuê có thể thuộc diện được thuê nhà ở cũ thuộc tài sản công.
Quy định này tạo cơ sở để xử lý những trường hợp đã phát sinh việc chuyển quyền thuê.
Tuy nhiên, người nhận không đương nhiên trở thành người thuê hợp pháp. Hồ sơ vẫn phải được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra.
Sau khi đáp ứng điều kiện, người nhận mới có thể thực hiện thủ tục ký hợp đồng thuê theo quy định.
2.2. Trường hợp nhận chuyển quyền thuê trước ngày 06/6/2013
Ngày 06/6/2013 là thời điểm Nghị định 34/2013/NĐ-CP về quản lý, sử dụng nhà ở thuộc sở hữu nhà nước có hiệu lực.
Đối với trường hợp nhận chuyển quyền thuê trước thời điểm này, thủ tục được xử lý theo cơ chế riêng.
Người đang sử dụng nhà có thể nộp hồ sơ đề nghị thuê nhà. Hồ sơ được gửi đến đơn vị quản lý vận hành hoặc cơ quan quản lý nhà ở.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ hợp lệ, đơn vị quản lý vận hành sẽ thực hiện việc đăng thông tin về nhà ở theo quy định.
Nếu hết thời gian đăng tin mà không có tranh chấp, khiếu kiện, thủ tục thuê nhà có thể được tiếp tục giải quyết.
2.3. Trường hợp nhận chuyển quyền thuê từ ngày 06/6/2013
Đối với trường hợp nhận chuyển quyền thuê từ ngày 06/6/2013, quy trình có điểm khác.
Cơ quan quản lý nhà ở sẽ kiểm tra hồ sơ. Nếu nhà ở không có tranh chấp, cơ quan có thẩm quyền xem xét việc chuyển quyền thuê.
Nếu đồng ý, cơ quan quản lý nhà ở sẽ có văn bản chấp thuận. Văn bản này được sử dụng làm căn cứ để đơn vị quản lý vận hành ký hợp đồng thuê với người nhận chuyển quyền.
Nếu không đồng ý, cơ quan có thẩm quyền phải trả lời và nêu rõ lý do.
>>> Xem thêm: Khác biệt giữa nhanh và chậm đôi khi chỉ nằm ở lựa chọn văn phòng công chứng.
3. Hồ sơ và thủ tục khi nhận chuyển quyền thuê nhà ở
3.1. Hồ sơ cần chuẩn bị
Người đề nghị thuê nhà ở cũ thuộc tài sản công cần chuẩn bị hồ sơ theo quy định.
Một số giấy tờ cơ bản gồm:
- Đơn đề nghị thuê nhà ở theo mẫu.
- Giấy tờ chứng minh việc bố trí hoặc sử dụng nhà ở.
- Giấy tờ chứng minh việc nhận chuyển quyền thuê.
- Giấy tờ liên quan đến việc đã nộp tiền thuê nhà nếu thuộc trường hợp phải chứng minh.
- Giấy chứng nhận kết hôn nếu người đề nghị là vợ chồng.
- Giấy tờ chứng minh thuộc diện miễn hoặc giảm tiền thuê nếu có.
Nghị định 95/2024/NĐ-CP quy định hồ sơ tại Điều 65. Trường hợp nhận chuyển quyền thuê phải bổ sung giấy tờ theo quy định tương ứng.
3.2. Nơi tiếp nhận hồ sơ
Đối với nhà ở do địa phương quản lý, hồ sơ có thể được nộp theo phương thức được cơ quan có thẩm quyền công bố.
Một số địa phương cho phép nộp trực tiếp, qua bưu chính hoặc trực tuyến. Cơ quan tiếp nhận có thể là Trung tâm Phục vụ hành chính công hoặc đơn vị được giao tiếp nhận hồ sơ.
Người dân nên kiểm tra thủ tục tại địa phương nơi có căn nhà.
Điều này giúp xác định đúng cơ quan tiếp nhận và thành phần hồ sơ.
3.3. Thời gian giải quyết hồ sơ
Thời gian giải quyết phụ thuộc vào thời điểm nhận chuyển quyền thuê.
Theo thủ tục hành chính hiện hành, trường hợp nhận chuyển quyền thuê trước ngày 06/6/2013 có thời hạn giải quyết không quá 45 ngày.
Trường hợp nhận chuyển quyền thuê từ ngày 06/6/2013 có thời hạn giải quyết không quá 25 ngày. Thời hạn được tính từ khi cơ quan tiếp nhận nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
Người dân cần lưu ý rằng thời gian thực tế có thể phụ thuộc vào tình trạng hồ sơ. Trường hợp phát sinh tranh chấp, việc giải quyết có thể bị ảnh hưởng.
3.4. Cơ quan có thẩm quyền phải xem xét việc chuyển quyền thuê
Việc chuyển quyền thuê không chỉ dựa trên thỏa thuận giữa người thuê và người nhận.
Cơ quan quản lý nhà ở có trách nhiệm kiểm tra hồ sơ. Cơ quan này cũng xem xét tình trạng pháp lý của căn nhà.
Đối với trường hợp nhận chuyển quyền thuê từ ngày 06/6/2013, văn bản đồng ý của cơ quan quản lý nhà ở là căn cứ quan trọng trước khi ký hợp đồng thuê mới.
Do đó, người dân không nên tự ý chuyển giao quyền thuê rồi mới làm thủ tục hợp thức hóa.
4. Những lưu ý quan trọng khi tặng cho hoặc chuyển quyền thuê nhà ở
4.1. Không nên tự lập hợp đồng tặng cho như đối với nhà ở tư nhân
Người thuê nhà thuộc tài sản công không phải chủ sở hữu căn nhà.
Vì vậy, người thuê không thể tự quyết định việc tặng cho căn nhà. Việc lập hợp đồng tặng cho nhà ở như tài sản riêng có thể không phù hợp với bản chất pháp lý của tài sản.
Nếu có nhu cầu chuyển quyền thuê, các bên nên kiểm tra điều kiện trước.
4.2. Cần xác định nguồn gốc và loại nhà đang sử dụng
Không phải mọi nhà thuộc sở hữu nhà nước đều áp dụng cùng một quy trình.
Luật Nhà ở phân loại nhiều nhóm nhà thuộc tài sản công. Mỗi nhóm có cơ chế quản lý và sử dụng khác nhau.
Do đó, người thuê cần xác định rõ căn nhà thuộc loại nào.
Đặc biệt, nhà ở công vụ có chế độ quản lý riêng. Người đang thuê không nên áp dụng quy định về nhà ở cũ thuộc tài sản công một cách máy móc.
4.3. Cần kiểm tra tranh chấp trước khi chuyển quyền
Tình trạng tranh chấp là vấn đề cần đặc biệt lưu ý.
Đối với thủ tục nhận chuyển quyền thuê, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét tình trạng của nhà ở. Nếu phát sinh tranh chấp hoặc khiếu kiện, việc ký hợp đồng thuê có thể chưa được thực hiện.
Do đó, các bên nên kiểm tra hồ sơ trước khi thực hiện giao dịch.
Việc này giúp hạn chế rủi ro và tránh phát sinh chi phí không cần thiết.
4.4. Nên thực hiện thủ tục tại cơ quan quản lý nhà ở
Chuyển quyền thuê nhà thuộc tài sản công là vấn đề có tính đặc thù.
Người dân nên liên hệ cơ quan quản lý nhà ở hoặc đơn vị quản lý vận hành. Cơ quan này có thể xác định điều kiện và hướng dẫn hồ sơ cụ thể.
Nếu hồ sơ phức tạp, người dân có thể sử dụng dịch vụ hỗ trợ pháp lý. Việc này giúp hạn chế sai sót khi chuẩn bị giấy tờ.
>>> Xem thêm: Một chữ ký đúng thời điểm trong thủ tục công chứng mua bán nhà đất có giá trị rất lớn
Kết luận
Tặng cho quyền thuê nhà ở thuộc sở hữu nhà nước không thể thực hiện tự do như việc tặng cho nhà ở thuộc sở hữu tư nhân. Người thuê không phải là chủ sở hữu căn nhà nên không có quyền tự ý định đoạt tài sản.
Tuy nhiên, pháp luật hiện hành có quy định về trường hợp nhận chuyển quyền thuê nhà ở cũ thuộc tài sản công. Người đang sử dụng nhà có thể được xem xét ký hợp đồng thuê nếu đáp ứng điều kiện và hoàn thành thủ tục cần thiết.
Trước khi thực hiện, các bên nên xác định nguồn gốc căn nhà. Đồng thời, cần kiểm tra hồ sơ và tình trạng pháp lý của nhà ở. Việc thực hiện đúng quy trình sẽ giúp hạn chế tranh chấp và bảo đảm quyền lợi của người sử dụng.
Nếu cần hỗ trợ về công chứng giấy tờ, hợp đồng liên quan đến nhà ở hoặc tư vấn thủ tục pháp lý, hãy liên hệ Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979 để được tư vấn cụ thể.
>>> Xem thêm: Một quyết định nhanh đôi khi bắt đầu từ dịch thuật lấy ngay
>>> Xem thêm: Sự chính xác trong công chứng dịch thuật giúp bảo vệ quyền lợi của bạn
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com